TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Eskişehir Şube Başkanı Selma Güder, Hollanda’nın tarımsal üretim ve ihracatta elde ettiği başarıyı değerlendirdi. Hollanda’nın kamu, üniversite, araştırma kurumları ve özel sektörü bir araya getiren tarım modeline dikkat çeken Güder, Türkiye’nin de sahip olduğu tarım alanlarını ve üretim potansiyelini doğru bir sistemle değerlendirebileceğini söyledi.

Hollanda’nın yaklaşık 41 bin kilometrekarelik yüz ölçümüne sahip olduğunu belirten Güder, ülkenin 2025 yılında tarımsal ihracatta dünyada üçüncü sırada yer aldığını ifade etti. Bu başarının arkasında “altın üçgen” olarak adlandırılan bir model bulunduğunu aktaran Güder, sistemin kamu, araştırma-geliştirme, eğitim ve özel sektörün birlikte çalışmasına dayandığını kaydetti.

Modelin merkezinde Wageningen Üniversitesinin bulunduğunu belirten Güder, üniversitede yürütülen bilimsel çalışmaların doğrudan çiftçilerin üretim alanlarında uygulandığını söyledi. Özel sektörün de finansmana önemli katkı sunduğunu ve çiftçilere destek verdiğini aktaran Güder, böylece üreticilerin yalnızca üretime odaklanabildiğini dile getirdi.

Hollanda’da kooperatiflerin de tarımsal sistemin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Güder, kooperatiflerin pazar payının yüzde 83 seviyesinde bulunduğunu belirtti. Kooperatiflerin girdi maliyetlerinden ürünlerin pazarlanmasına kadar çiftçilerin yanında yer aldığını söyleyen Güder, ziraat mühendisleri, veteriner hekimler ve zooteknistlerin de üretim sürecinde görev aldığını ifade etti.

Türkiye’nin de Çukurova, Harran, Sakarya Vadisi, Gediz, Bafra, Çarşamba, Büyük Menderes, Küçük Menderes ve Konya gibi önemli tarım alanlarına sahip olduğunu belirten Güder, bu bölgelerin birer gıda vadisi olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Türkiye’de üniversiteler, kamu kurumları, özel sektör ve çiftçilerin ortak hareket etmesi gerektiğini vurgulayan Güder, toplam faktör verimliliğinin ölçülmesinin önemine dikkat çekti. Üretimde kullanılan girdiler ile elde edilen ürün miktarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirten Güder, kooperatifçiliğin güçlendirilmesi ve bilimsel çalışmaların sahaya taşınmasıyla Türkiye’nin de tarımda önemli başarılar elde edebileceğini ifade etti.