Eskişehir’de tarımsal üretimin desteklenmesi amacıyla düzenlenen “Kalkanlı’dan Tarlalara Yunus Çeşidi Tohumluk Buğday Üretici Buluşması”, yoğun katılımla gerçekleştirildi. Odunpazarı Belediyesi tarafından Emek Kapalı Pazar Yeri’nde düzenlenen programda, yerel üreticiler bir araya gelirken Yunus çeşidi tohumluk buğdayın özellikleri ve tarımsal üretime katkısı ele alındı.

“Birlikte üretiyor, üreticimizle paylaşıyoruz” anlayışıyla gerçekleştirilen etkinlikte, üreticilerin tohumluk buğdaya erişiminin desteklenmesi ve yerel tarımsal faaliyetlerin sürdürülmesi hedeflendi. Programda ayrıca çiftçilerin yaşadığı ekonomik sorunlar, artan girdi maliyetleri ve tarımsal üretimin geleceğine ilişkin değerlendirmeler yapıldı.

“Veriyoruz, ekiyoruz, biçiyoruz ancak para kazanamıyoruz”

Programda ilk olarak konuşan Odunpazarı Ziraat Odası Başkanı Burhan Çelikoğlu, Yunus çeşidi buğdayın üretim sürecinde Odunpazarı Belediyesi’nin sağladığı desteklere teşekkür etti. Türk çiftçisinin ekonomik açıdan zor bir dönemden geçtiğini belirten Çelikoğlu, üreticilere verilen tohumluk buğdayın önemine dikkat çekti.

Çelikoğlu, “Bu buğdayın ekiminden biçimine kadar bizlere destek veren Odunpazarı Belediye Başkanımız Sayın Kazım Kurt’a katkılarından dolayı çok teşekkür ediyoruz. Hocamız da bu süreçte çok emek verdi. Türk çiftçisinin yaşadığı sıkıntılar herkesin malumu. Ekiyoruz, biçiyoruz ancak para kazanamıyoruz. Sıkıntılarımız oldukça fazla. Bir nebze de olsa, deryada bir damla da olsa Başkanımızın destekleriyle üreticilerimize verilen buğday bizim için çok değerli. Kalite açısından oldukça yüksek bir buğday. Bu süreçte hocamızın da çok büyük emeği var. Verdikleri desteklerden dolayı hem hocamıza hem de Kazım Başkanımıza teşekkür ediyoruz” ifadelerini kullandı.

Odunpazarı çiftçileri olarak belediyeyle sürekli istişare halinde olduklarını belirten Çelikoğlu, üreticilere yönelik desteklerin artırılması talebinde bulundu.

Çelikoğlu, “Bizler Odunpazarı çiftçileriyiz. Belediye Başkanımızla sürekli istişare halinde olduk ve birlikte çok kaliteli çalışmalar gerçekleştirdik. Başkanımızdan ricamız, çiftçilerimize yönelik bu desteklerin artarak devam etmesidir. Kendisine şahsım ve Odunpazarı çiftçileri adına çok teşekkür ediyorum” dedi.

“Bütün olumsuz şartlara rağmen üretmeye devam ediyoruz”

Eskişehir Genç Rençberler Derneği Başkan Vekili Görkem Alçın da tarımsal üretimde artan girdi maliyetlerine dikkat çekti. Çiftçilerin ekonomik zorluklara rağmen üretimi sürdürdüğünü ifade eden Alçın, belediyelerin üreticilere yönelik desteklerinin kırsal yaşam açısından önemli olduğunu söyledi.

Alçın, “Tohumundan işçiliğine kadar girdi maliyetlerimiz her geçen gün artmaktadır. Biz çiftçiler, bütün olumsuz şartlara rağmen üretmeye ve toprağımızı işlemeye devam ediyoruz. Belediyelerimizin kendi imkanları dahilinde çiftçiye ve üreticiye destek olmasını, kırsalda yaşayan üreticilerin yanında yer almasını çok değerli buluyoruz. Odunpazarı Belediyemizin bu konuda ortaya koyduğu çalışmayı takdir ediyoruz. Belediye Başkanımız Sayın Kazım Kurt’a ve bu organizasyonda emeği geçen bütün belediye çalışanlarına çiftçilerimiz adına teşekkür ediyoruz. Bir kez daha Allah çiftçimizin emeğini zayi etmesin. Mahsulümüz bol, kazancımız bereketli olsun” ifadelerini kullandı.

Yunus buğdayının özellikleri anlatıldı

NBC Tarım adına konuşan Necmettin Bolat, Yunus çeşidi buğdayın geliştirilme ve tescil sürecine ilişkin bilgi verdi. Uzun yıllar Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde buğday ıslahçısı olarak görev yaptığını belirten Bolat, 20’den fazla buğday ve arpa çeşidinin geliştirilmesine katkı sağladığını söyledi.

Yunus buğdayının Eskişehir’e özgü bir çeşit olduğunu ifade eden Bolat, çeşidin isimlendirilme sürecini anlattı.

Bolat, “Uzun yıllar Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde buğday ıslahçısı olarak çalıştım. Bu süre içerisinde gerek proje lideri gerekse araştırmacı olarak 20’den fazla buğday ve arpa çeşidinin geliştirilmesine katkı sağladım. Bu çeşitlerden biri de Yunus buğdayıdır. Yunus buğdayı, görev yaptığım dönemde ekibimizle birlikte geliştirdiğimiz son çeşitlerden biriydi.

Çeşidin tescil sürecinde yapılan toplantıya, geliştirdiğimiz buğdayın özelliklerini anlatmak ve savunmasını yapmak üzere katıldım. Yapılan denemeler sonucunda verim, hastalıklara dayanıklılık ve kalite açısından iyi özellikler gösterdiği için çeşidin tesciline karar verildi. Tescil oy birliğiyle kabul edildikten sonra bizden çeşide bir isim vermemiz istendi. Ben de Eskişehir’e özgü bir çeşit olduğu için isminin Yunus Emre olmasını önerdim. Ancak halka mal olmuş kişilerin isimlerinin buğday çeşitlerine verilmesinin yasak olduğu söylendi. Bunun üzerine Yunus ismini önerdim ve kabul edildi. Dolayısıyla Yunus buğdayının isim babası benim” dedi.

Yunus çeşidinin sulu alanlar için geliştirildiğini belirten Bolat, buğdayın kalite ve verim özelliklerini de paylaştı.

Bolat, “Yunus buğdayı, kırmızı sert ekmeklik buğday grubunda yer alan, beyaz başaklı ve kırmızı taneli bir çeşittir. Kalite açısından oldukça iyi özelliklere sahiptir. Protein oranı yüzde 12 ile 14 arasında değişmektedir. Ortalama hektolitre ağırlığı 80 kilogramdır. Bitki boyu yaklaşık 100 ile 110 santimetre arasındadır. Ancak bu değerler çevre şartlarına göre değişiklik gösterebilir.

Verimi uygun şartlarda dekara 850 ile 900 kilograma kadar çıkabilmektedir. Ortalama veriminin ise dekara 600 ile 700 kilogram arasında olduğunu söyleyebiliriz. Elbette bu değerler çiftçinin uyguladığı bakım şartlarına ve çevresel koşullara bağlı olarak değişmektedir” ifadelerini kullandı.

Sarı pas hastalığına dayanıklılığı öne çıkıyor

Yunus çeşidi buğdayın en önemli özelliklerinden birinin sarı pas hastalığına dayanıklılığı olduğunu belirten Bolat, hastalığın Eskişehir ve Orta Anadolu’da buğday üretimini etkileyen önemli sorunlardan biri olduğunu söyledi.

Bolat, “Yunus buğdayının en önemli özelliklerinden biri sarı pas hastalığına dayanıklı olmasıdır. Çiftçilerimizin kanacık olarak bildiği bu hastalık, Eskişehir ve Orta Anadolu’da buğday üretimini etkileyen en önemli hastalıklardan biridir. Bana sorarsanız bölgemizdeki buğday hastalıklarının yüzde 90’ını sarı pas oluşturur. Diğer hastalıkların etkisi ise yüzde 10 civarındadır.

Sarı pas hastalığı bazı yıllarda diğer buğday çeşitlerinde yüzde 50’ye varan verim kayıplarına neden olabilmektedir. Yunus çeşidinin bu hastalığa dayanıklı olması, üreticiler açısından önemli bir avantaj sağlamaktadır. Sarı pasa karşı ayrıca ilaçlama yapılmasına gerek kalmamaktadır” dedi.

Çiftçilere Yunus buğdayını mümkün olduğunca sulu alanlarda yetiştirmelerini öneren Bolat, sulama imkânı bulunmayan alanlarda da başarılı sonuçlar elde edilebildiğini belirtti. Özellikle taban arazilerde ekim yapan üreticilerin olumlu sonuçlar alabileceğini ifade etti.

Bolat, çalışmaların sürdürülmesine katkı sağlayan belediye başkanlarına teşekkür ederek çiftçilere bereketli bir üretim sezonu diledi.

“Enstitümüz bugüne kadar yaklaşık 200 çeşit geliştirdi”

Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdür Yardımcısı Selim Taşgın, Yunus ekmeklik buğday çeşidinin enstitü tarafından geliştirilerek tescil edildiğini belirtti. Enstitünün Türk tarımına uzun yıllardır katkı sunduğunu ifade eden Taşgın, kurumun çalışmalarına ilişkin bilgi verdi.

Taşgın, “Bugün Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından geliştirilerek tescil edilen ekmeklik buğday çeşidimiz Yunus’un dağıtımı için bir aradayız. Bu çalışmada emeği geçen herkese teşekkür ediyorum.

Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü, 100 yılı aşkın süredir Türk tarımına katkı sunan köklü bir kurumdur. Enstitümüz, bugüne kadar yaklaşık 200 çeşit geliştirerek Türk tarımına kazandırmış ve bu çeşitleri tescil aşamasına getirmiştir.

Bugün dağıtımını gerçekleştirdiğimiz ve biraz önce ıslahçısı tarafından da özellikleri anlatılan Yunus buğdayı, enstitümüzün gözde çeşitlerinden biridir. Yüksek verim potansiyeline ve istikrarlı kalite özelliklerine sahip olan bu çeşit, Eskişehir tarımı açısından da önemli bir yere sahiptir” ifadelerini kullandı.

Yunus ekmeklik buğday çeşidinin üreticilere hayırlı olmasını dileyen Taşgın, bereketli bir üretim sezonu temennisinde bulundu.

Kazım Kurt’tan tarım politikalarına yönelik değerlendirme

Odunpazarı Belediye Başkanı Kazım Kurt, konuşmasında Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nün kuruluş sürecine ve Türk tarımının mevcut durumuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Atatürk’ün 100 yıl önce Eskişehir’de araştırma merkezini kurduğunu belirten Kurt, tarımsal araştırmaların önemine dikkat çekti.

Kurt, “Biraz önce Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdür Yardımcımızın anlattığı bir gerçek var. Atatürk, 100 yıl önce Eskişehir’de bu araştırma merkezini kurdu. Atatürk’ün 100 yıl önce ortaya koyduğu ufku, bakış açısını ve teknolojik yaklaşımı biz bugün yeni yeni gerçekleştirmeye çalışıyoruz. Eğer o dönemde başlatılan çalışmaları doğru şekilde sürdürebilseydik Türk tarımı bugün bu noktada olmazdı.

Kimseyi eleştirmek ya da politika yapmak için söylemiyorum ancak 6 kilogram buğday satarak 1 litre mazot alabilecek noktaya geldiysek ortada bir sıkıntı var demektir. 30 kilogram arpa satarak 1 litre mazot alabiliyorsak burada da ciddi bir sorun vardır” dedi.

Üreticinin doğrudan desteklenmesi gerektiğini vurgulayan Kurt, tarım politikalarının üretim odaklı olması gerektiğini ifade etti.

Kurt, “Bu sorunları aşmanın yolu üreticinin desteklenmesidir. Üreticiye doğrudan destek verilmesi şarttır. Destek, üretim yapana verilmelidir. Daha çok üreten çiftçi, daha çok kazanmalıdır. Yıl sonunda ya da kışın ortasında Fransa’dan, Ukrayna’dan 30 liraya buğday alacağımıza temmuz ve ağustos aylarında Türk köylüsünden 50 liraya buğday alalım. Çünkü Türk köylüsüne verdiğimiz para Türkiye sınırları içerisinde kalacaktır. Yurt dışından yapılan alımlarda ise para başka ülkelere gitmektedir. Bunlar doğru tarım politikaları değildir” ifadelerini kullandı.

“Türkiye’de tarım politikasının baştan sona değiştirilmesi gerekiyor”

Odunpazarı Belediyesi olarak mevcut şartlarda üreticilere destek olmaya çalıştıklarını belirten Kurt, Yunus çeşidi buğdayın üreticilerle buluşturulmasının tarımsal üretime katkı sunmasını hedeflediklerini söyledi.

Kurt, “Bizim mevcut şartlarda bu sorunları tamamen çözme imkanımız yok. Ancak karınca kararınca üreticilerimize destek olmaya çalışıyoruz. Bu noktada Necmettin Hocamıza çok teşekkür ediyorum. Kendisi bize ciddi katkı ve destek sundu. Yunus buğdayının tohumlarının dağıtılabilecek hale gelmesini sağladı. Emeğine, ellerine sağlık.

Veteriner İşleri Müdürlüğümüzde görev yapan çalışma arkadaşlarımıza da teşekkür ediyorum. İnşallah bu destek küçük de olsa çiftçilerimize katkı sağlar. Bugün dağıttığımız tohumlardan gelecek yıl 600-700 kilogram ürün elde edilirse bu üretim daha da büyüyecek ve yaygınlaşacaktır” dedi.

Türkiye’de tarım politikasının kapsamlı şekilde değiştirilmesi gerektiğini dile getiren Kurt, Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nün kapasitesinin artırılmasının önemine değindi.

Kurt, “Ancak Türkiye’de tarım politikasının baştan sona değiştirilmesi gerekiyor. Belki de Atatürk’ün 100 yıl önce kurduğu Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsünün kapasitesinin yüz katına çıkarılması gerekiyor. Orada çok başarılı çalışmalar yapıldığını görüyor ve biliyorum. Bu nedenle enstitüde görev yapan bütün çalışma arkadaşlarımıza da teşekkür ediyorum.

Dağıtılan tohumların çiftçilerimize hayırlı olmasını diliyorum. Bereketli bir üretim sezonu geçirmelerini temenni ediyorum” ifadelerini kullandı.

Odunpazarı Belediyesi tarafından düzenlenen üretici buluşması, Yunus çeşidi tohumluk buğdayın tarımsal üretimde yaygınlaştırılması ve çiftçilere yönelik desteklerin sürdürülmesi temennileriyle sona erdi.